ΕΥΑΓΓΕΛΙΟΝ ΚΥΡΙΑΚΗΣ Ι’ ΜΑΤΘΑΙΟΥ (9 ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ 2026)

«Τοῦτο δὲ τὸ γένος οὐκ ἐκπορεύεται εἰ μὴ ἐν προσευχῇ καὶ νηστείᾳ» (Ματθ. ΙΖ΄ 21)

Ὁ “ὕπουλος” ἐχθρός.

Πολλοὶ εἶναι οἱ ἐχθροί μας, φίλοι μου ἀναγνῶσται! Τοῦτο εἶναι γνωστὸν καὶ τὸ βιώνομεν ἐπὶ καθημερινῆς βάσεως. Ἀφ’ ἧς στιγμῆς εἰσῆλθε τὸ κακὸν εἰς τὸν κόσμον καὶ ἐμόλυνε τὸ ἀνθρώπινον γένος, οἱ ἄνθρωποι διηρέθησαν καὶ ἐμίσησαν ἀλλήλους καὶ ὁ εἷς ἐνεργοῦσε καὶ ἐνεργεῖ κατὰ τοῦ ἄλλου, ὄχι μόνον διότι διεξεδίκει κέρδος τι, ἀλλὰ καὶ χάριν προσωπικῶν ἐμπαθειῶν καὶ ἀντιζηλίας. Ἐχθροί, πολλάκις, διὰ τὸ … τίποτα! Διατί ἔχεις τὴν ἄποψίν σου καὶ δὲν συμφωνεῖς μὲ τὴν ἰδικήν μου˙ διατί ἐσὺ κερδίζεις καὶ ἐγὼ χάνω˙ διατί πιστεύεις εἰς τὸν Θεόν σου καὶ ὄχι εἰς τὸν ἰδικόν μου! Διατί γνωρίζεις περισσότερα ἀπὸ ἐμένα καὶ ἐγὼ γνωρίζω ὀλιγώτερα! Οὗτοι καὶ ἕτεροι σοβαρότεροι ἢ καὶ ἀστειότεροι λόγοι, δημιουργοῦσι σήμερον  τὰς διενέξεις καὶ ἔχθρας μεταξὺ τῶν ἀνθρώπων! Εἰς ἐλαχίστους παρέμενεν καὶ παραμένει ἡ ἀγάπη πρὸς τὸν συνάνθρωπον καὶ αὕτη ὄχι ὡς μόνιμός τις κατάστασις, ἀλλὰ ὡς παροδικὸν γεγονὸς καὶ πρόσκαιρος παρρηγορία. Πάντοτε ἐνεφώλευεν ἀλλὰ καὶ εἰσέτι ἐμφωλεύει, ἡ ἀντιζηλία καὶ ἡ ἀντιπαράθεσις καὶ τὸ μῖσος καὶ ἡ κακία, ἀλλὰ καὶ ἡ διάθεσις πρὸς ἐπικράτησιν ἔναντι τοῦ … ἄλλου!

Ἄπειροι καὶ ἀτελείωτοι, συνεπῶς οἱ ἐχθροί μας! Ἐκ τῶν ἀπείρων, ὅμως, τούτων ἐχθρῶν, πλέον ἐπικίνδυνοι καὶ ἀπειλητικότεροι κατὰ τοῦ ἀνθρώπου – συμφώνως πρὸς τὴν διδασκαλίαν τῶν Θείων Πατέρων – εἶναι, πρῶτον μὲν ὁ … ἑαυτός μας, δεύτερον ὁ … κόσμος καὶ τρίτον ὁ μισάνθρωπος διάβολος! Τρεῖς ἐχθροὶ θανάσιμοι, ἐκ τῶν ὁποίων οἱ δύο πρῶτοι δὲν μᾶς δίδουν τὴν τοιαύτην ἐντύπωσιν! Θὰ ἐρωτήσωσί τινες˙ μὰ ὁ ἑαυτός μου … ἐχθρός μου; ὁ κόσμος καὶ ἡ κοσμικὴ νοοτροπία … καὶ αὐτοὶ ἐχθροί μου; Περὶ τῶν δύο τούτων, ὅμως, ἐχθρῶν ἡμῶν, ἔχομεν πολλάκις ὁμιλήσει εἰς παρελθόντα ἆρθρα ἡμῶν καὶ ἴσως συμβεῖ νὰ ἐπανέλθωμεν ἐν εὐθέτῳ χρόνῳ. Σήμερον, θὰ ἀναφερθῶμεν εἰς τὸν τρίτον ἐκ τούτων, τόν, κατὰ σειράν, … μικρότερον, ἀλλά, κατὰ τὴν πανουργίαν καὶ τὴν «ὑπουλίαν», ἀνώτερον καὶ … πρῶτον!

Ἀπὸ τὴν πρώτην στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ὑπῆρξεν τὸ Θεῖον πλᾶσμα – ὁ ἄνθρωπος, – ὁ διάβολος ἐστόχευεν κατ’ αὐτοῦ καὶ προσεπάθει διὰ μυρίων τρόπων ἵνα ἀποστρέφῃ τοῦτον ἐκ τῶν Θείων ἐντολῶν. Ἐπειδή δε, δὲν ἦτο καὶ δὲν εἶναι, τοῦτο «εὔκολος ὑπόθεσις», λόγῳ τῆς ἀποκρουστικῆς μορφῆς τῶν δαιμόνων, αἱ ἐπιθέσεις των κατὰ τοῦ ἀνθρώπου, ἦσαν πάντοτε … ὑποκρυπτόμεναι! Ἀπὸ τὴν πρώτην ἐπίθεσιν τοῦ μυσαροῦ, ἐκεῖ εἰς τὸν Παράδεισον τῆς τρυφῆς, βλέπομεν τοῦτον, «κρυπτόμενον» ὄπισθεν τοῦ ὄφεως, – ὅστις, κατὰ τὴν πατερικὴν ἄποψιν, ἦτο τὸ ὡραιότερον καὶ πλέον καλλικέλαδον πτηνὸν τοῦ Παραδείσου! Ἐν συνεχείᾳ δε, παρατηροῦμεν, ὅτι αἱ ἐπιθέσεις τοῦ καταράτου κατὰ τοῦ ἀνθρώπου, γίνονται, διὰ τοῦ ἀδυνάμου ἵνα ἀντισταθῇ, λογισμοῦ, ἢ διὰ παρεμβάσεως ποικίλων συνανθρώπων ἡμῶν, ἢ καὶ διά τινων γεγονότων ἅτινα ἐπηρεάζουσιν ἡμᾶς πρὸς τὸ κακόν … !

Ἡ “καταδυνάστευσις”!

Εἰς ἐξαιρέτους, ὅμως, περιπτώσεις, καὶ ἐφ’ ὅσον ἐπιτρέψει τοῦτο ὁ Ἅγιος Θεός, αἱ παρεμβάσεις καὶ οἱ πειρασμοὶ τοῦ δαίμονος εἰς τὸν ἄνθρωπον εἶναι πλέον ἅμεσοι καὶ καταδυναστευτικοί. Βλέπομεν ἀνθρώπους, νὰ κυριεύονται ὑπὸ τῶν βδελυρῶν τούτων καὶ μισανθρώπων πνευμάτων καὶ νὰ ἐνεργοῦσιν οὗτοι, κατά τινα χρονικὰ διαστήματα, ἄνευ τῆς προσωπικῆς των βουλήσεως καὶ νὰ καθοδηγοῦνται φερόμενοι ὑπὸ τῶν κακούργων δαιμόνων. Πολλάκις εἰς τὴν Ἁγίαν Γραφήν, καὶ κυρίως εἰς τὴν Καινήν Διαθήκην, βλέπομεν τοιαῦτα περιστατικὰ ἅτινα ἐπιβεβαιοῦσι τῶν γραφομένων τὴν ἐγκυρότητα. Κατ’ ἐπανάληψιν διαβάζομεν εἰς τὰ Ἱερὰ κείμενα τῆς Καινῆς Διαθήκης, ὅτι ὁ Κύριος ἡμῶν Ἰησοῦς Χριστός, ἀλλὰ καὶ οἱ θεῖοι Ἀπόστολοι, ἐθεράπευσαν, μεταξὺ τῶν πληθῶν τῶν ἀσθενούντων, καὶ πολλοὺς δαιμονιζομένους – ὡς καὶ ἐν τῇ σημερινῇ Εὐαγγελικῇ περικοπῇ – καὶ ἐδίωξαν τὰ πονηρὰ πνεύματα καὶ ἠλευθέρωσαν τὰ «θύματά» των!

Εἷς τοιοῦτος νέος προσάγεται «συρόμενος» ὑπὸ τοῦ πατρός του πρὸς τὸν Κύριον. Ὁ Διδάσκαλος εὑρίσκεται εἰς τὸ ὄρος Θαβὼρ καὶ μεταμορφοῦται ἐνώπιον τῶν τριῶν μαθητῶν Του, ἐνῶ οἱ λοιποὶ ἑννέα μαθηταί, εὑρίσκονται εἰς τοὺς πρόποδας τοῦ ὄρους ὅπου καὶ συναντῶνται μετὰ τοῦ δαιμονιζομένου. Ὁ ταλαίπωρος ἐκεῖνος πατήρ, ἀπόντος τοῦ Κυρίου, παρακαλεῖ τοὺς ἑννέα μαθητὰς ἵνα ἐπιτημίσωσι τὸ πονηρὸν πνεῦμα καὶ θεραπεύσωσι τὸν δαιμονιῶντα˙ ὅμως … εἰς μάτην! Οἱ μαθηταὶ «οὐκ ἴσχυσαν», «ἵνα αὐτὸ ἐκβάλωσι» (Μάρκ. Θ΄ 18). Ὅταν ὁ Ἰησοῦς κατέβη ἀπὸ τοῦ ὄρους, ὁ ἀπελπισμένος ἐκεῖνος ἄνθρωπος, φέρει τὸν υἱόν του πρὸ τῶν ποδῶν τοῦ Διδασκάλου καί ἀφοῦ περιγράφει τὴν ὀδυνηρὰν κατάστασίν του, Τὸν παρακαλεῖ˙ «διδάσκαλε, ἤνεγκα τὸν υἱόν μου πρός σε, ἔχοντα πνεῦμα ἄλαλον. Καὶ ὅπου ἂν αὐτὸν καταλάβῃ, ρήσσει αὐτόν, καὶ ἀφρίζει καὶ τρίζει τοὺς ὀδόντας αὐτοῦ, καὶ ξηραίνεται· καὶ εἶπον τοῖς μαθηταῖς σου ἵνα αὐτὸ ἐκβάλωσι, καὶ οὐκ ἴσχυσαν» (Μάρκ. Θ΄ 17-18).

Ὁ Κύριος, ἐν πρώτοις, καταφέρεται κατὰ τῆς ἀπίστου καὶ διεφθαρμένης γενεᾶς τῶν ἀνθρώπων ἡ ὁποία, τόσα θαύματα εἶδε, ἀλλὰ συνεχίζει νὰ ἐπηρεάζεται ὑπὸ τῶν δαιμονικῶν προτροπῶν! Δεικνύει δὲ ὁ Διδάσκαλος, τὴν «κούρασιν καὶ ταλαιπωρίαν» τὴν ὁποίαν ὑφίσταται ἕνεκα τῆς τοιαύτης ἀποστασίας καὶ ἀπιστίας τῶν ἀνθρώπων. Εἰς τὴν συνέχειαν, ὁ Χριστός μας, βλέπων τὸν ταλαίπωρον ἐκεῖνον νέον νὰ ὑποφέρῃ καὶ νὰ ὀδυνᾶται ἐκ τῆς δαιμονικῆς κακουργίας, ζητεῖ τὴν πίστιν τοῦ πατρὸς ὡς ἀπαραίτητον σύμπραξιν εἰς τὴν θεραπείαν τοῦ υἱοῦ του. Καὶ ὅταν δὲ ἐκεῖνος, «μετὰ δακρύων ἔλεγε· πιστεύω, κύριε· βοήθει μου τῇ ἀπιστίᾳ … ὁ Ἰησοῦς … ἐπετίμησε τῷ πνεύματι τῷ ἀκαθάρτῳ λέγων αὐτῷ· τὸ πνεῦμα τὸ ἄλαλον καὶ κωφόν, ἐγώ σοι ἐπιτάσσω, ἔξελθε ἐξ αὐτοῦ καὶ μηκέτι εἰσέλθῃς εἰς αὐτόν» (Μάρκ. Θ΄ 24-25).

«εἰ μὴ ἐν προσευχῇ καὶ νηστείᾳ».

Ἠπόρησαν οἱ μαθηταὶ βλέποντες τὸν Διδάσκαλον νὰ ἐκδιώκῃ τὸ πονηρὸν πνεῦμα, – κάτι τὸ ὁποῖον δὲν ἠδυνήθησαν οὗτοι ἵνα ἐπιτύχωσι – καὶ ἐρωτῶσι τὸν Κύριον, «ὅτι ἡμεῖς οὐκ ἠδυνήθημεν ἐκβαλεῖν αὐτό». Ὁ Κύριος τότε, δίδει εἰς αὐτούς, ἀλλὰ καὶ εἰς ὅλους ἡμᾶς, τὴν ἀπάντησιν εἰς τὸ καίριον τοῦτο πρόβλημα τῆς ἀντιμετωπίσεως τοῦ ἀοράτου τούτου ἐχθροῦ. «Τοῦτο τὸ γένος ἐν οὐδενὶ δύναται ἐξελθεῖν εἰ μὴ ἐν προσευχῇ καὶ νηστείᾳ». Αἱ ἀνθρώπινοι δυνάμεις, εἶναι ἐλάχιστοι καὶ ἀνύπαρκτοι συγκρινόμεναι μὲ αὐτὰς τῶν πονηρῶν δυνάμεων. Πᾶσα σύγκρουσις μεταξύ των εἶναι βέβαιον ὅτι θὰ ἀποβῇ συντριπτικὴ εἰς βάρος τοῦ ἀνθρώπου … Ὅταν, ὅμως, ὁ ἀδύναμος καὶ μικρὸς ἄνθρωπος παραμένει ἐξηρτημένος ἐκ τῆς Θείας Χάριτος καί,  διὰ τῆς συνειδητῆς καὶ καρδιακῆς προσευχῆς ἀφ’ ἑνός, ἀλλὰ καὶ διὰ τῆς παθοκτόνου νηστείας ἀφ’ ἑτέρου, διατηρεῖ τοῦτον τὸν σύνδεσμον μετὰ τοῦ Παντοδυνάμου Θεοῦ, τότε … ὁ ἀδύναμος, γίνεται … παντοδύναμος!

                                                                                                                        Ἀρχιμ. Τιμόθεος Γ. Παπασταύρου

                                                                                                                  Ἱεροκῆρυξ Ἱερᾶς Μητροπόλεως Πατρῶν